Dakikalar İçinde Bizans
Uyğundur
- Bizans tarixinə maraq göstərən, amma tam akademik monoqrafiyaya hazır olmayan oxuculara
- Qısa, gündəlik oxuma formatını (hər gün 1-2 maddə) sevən oxuculara
- İstanbulun tarixi təbəqələrini anlamaq istəyən səyahətçilərə
Uyğun deyil
- Tam xronoloji, davamlı nəql axtaran oxuculara — kitab qəsdən qırıq-qırıq, ensiklopedik formatdadır
- Yalnız bir dar mövzuya (məsələn, yalnız Ayasofya memarlığı) dərinləşmək istəyənlərə
Sivrioğlu "Giriş"də Bizansı yalnız saray intriqaları və müharibələr tarixi kimi deyil, Ayasofyanın ehtişamından hipodromdakı Maviler/Yaşıllar rəqabətinə, Prokopiusun yazdığı gizli tarixlərdən İkonoklazm fırtınalarına qədər zəngin sosiomədəni bir toxuma kimi təqdim edir — 1204-cü il Xaçlı işğalı ilə ən böyük fəlakətini yaşayan, 1453-də fiziki olaraq süqut etsə də mirası Rönesansı alovlandıran, Osmanlıya ilham verən bu dövlətin əhəmiyyətini vurğulayır.
İlk maddə — "Doğu Roma mı Bizans mı?" — vacib bir tarixi paradoksu açır: bizanslılar özlərini həmişə "Romalı" (Romaion) adlandırıb, ölkələrini "Roma İmperiyası" adlandırıblar. "Bizans" termini yalnız Rönesans dövründə yayılıb, indi isə geri çevrilməsi çətin, yerləşmiş bir termin olub.
"Neden Bizans?" maddəsi bu adın "atası"nı — 1557-ci ildə "Corpus Historiae Byzantinae" əsərini nəşr edən alman tarixçi Hieronymus Wolfu — təqdim edir. Müəllif bəzi şərhçilərə görə bu adın seçilməsinin, Konstantinopolun türklər tərəfindən fəthinin əhəmiyyətini azaltmaq məqsədi daşıdığını da qeyd edir.
"Byzantion Kentinin Kuruluşu" əfsanəvi qurucu Byzasın hekayəsini nəql edir — kahinlərin ona "Korlar Ölkəsi"nin qarşısına yerləşməyi tövsiyə etməsi, bunun da Xalkedon (indiki Kadıköy) şəhərinə işarə olduğunu anlaması.
Sonrakı maddələr Byzantionun ticarət yollarının kəsişməsindəki strateji əhəmiyyətini, İmperator Severus tərəfindən 196-cı ildə azadlıq statusunun ləğvini, 258-ci ildə Qotlar tərəfindən talan edilməsini, sonra 324-cü ildə Konstantinin bu yeri "Yeni Roma" kimi yenidən qurmaq qərarını izləyir.
"Bizansın Başlanğıcı üçün Təkliflər" maddəsi tarixçilər arasındakı fikir ayrılığını dürüst göstərir — Konstantin, I Teodosi, 476-cı il Qərb süqutu, Yustinianus, hətta Herakleios (610) dövrlərinin hər biri ayrı-ayrı tədqiqatçılar tərəfindən "əsl başlanğıc" kimi irəli sürülüb — kitab bu mübahisəni tərəf tutmadan təqdim edir.
- Hər maddə 1-2 səhifədən ibarətdir, müstəqil oxuna bilir, ardıcıl oxumaq şərt deyil
- Elmi mübahisələri (məsələn, "Bizans" adının mənşəyi) sadə dildə, tərəf tutmadan təqdim edir
- Xəritələr və illüstrasiyalarla dəstəklənib
- 2026-cı ilin İyun ayında nəşr olunmuş çox təzə bir kitabdır
Daha akademik, davamlı nəqletmə üslubunda geniş bir Bizans tarixi
Xronoloji, nəqledici üslubda daha ənənəvi bir tarix kitabı
Giriş maddələrindən sonra kitab xronoloji istiqamətdə irəliləyir — Milano Fərmanı, İznik Konsili, Yustinianus dövrü (Ayasofya, Teodora, fəthlər) və Ərəb hücumları ilə davam edir.
Sonrakı maddələr İkonoklazm mübahisəsini, Makedoniya sülaləsinin "yenidən doğuş" dövrünü, Xaçlı Səfərlərini və nəhayət 1453-cü ildə Konstantinopolun süqutunu əhatə edir, son bölmələr isə Bizans mirasının Rönesans və Rusiya Çarlığına təsirinə həsr olunub.
Problem görürsünüzsə bizə yazın. Nəşriyyat, müəllif, hüquq sahibi və ya sadəcə oxucu — fərqi yoxdur. Bu icmalda təlif hüququ baxımından problemli bir şey varsa, icmal yazarı saytın qaydalarını pozubsa, yaxud sadəcə təklifiniz və ya iradınız varsa, hey@kitabdanevar.com ünvanına yazın. Məsələni məhkəməyə aparmadan, öz aramızda həll etmək istəyirik: müraciəti 48 saat ərzində araşdırır, lazım gələrsə icmalı düzəldir və ya tamamilə silirik.