Huzurlu Yaşama Sanatı
Uyğundur
- Xoşbəxtlik axtarışından yorulub daxili sakitlik və mənanın nə olduğunu düşünənlərə
- Psixologiya, fəlsəfə və dindən parça-parça sitatları bir kitabda toplanmış şəkildə sevənlərə
- Münasibətlərdə bağlılıq, məsafə və bütövlük arasındakı tarazlığı anlamaq istəyənlərə
Uyğun deyil
- Hazır addım-addım təlimat və praktik tapşırıq axtaranlara: kitab əsasən düşüncə və hekayə üzərindədir
- Bütün insanların eyni mənəvi yola getməli olduğunu qəbul etməyən və dini dil ilə sakitləşməyənlərə
- Cinsi münasibət və şiddət mövzularında açıq klinik təsvirlərə həssas olanlara: bəzi nümunələr açıqdır
Bölmə müəllif Toksöz Karasunun kabinetinə daxil olan iyirmi səkkiz yaşlı, gözəl, uğurlu aktrisa Lisa ilə açılır: o, ağlayaraq hər zaman özünü dəyişdirmək istəyən kişilər seçdiyini, dostu Joe-nun onu «eqoist» adlandırıb tərk etdiyini və özünü «pis insan» saydığını deyir. Səbəb: Lisa Los-Ancelesdən film təklifini qəbul edib, Joe ilə planlaşdırılmış Alyaska səfərini təxirə salıb. Müəllif ona «ikiniz də eqoistsiniz — yaxşı mənada, hər ikinizin özünüzü sevmək və qorumaq hüququ var» deyir. Bu cümlə hissənin əsas ideyasını verir: özünü sevmək başqalarını sevməkdən əvvəl gəlir.
Müəllif özünü sevmək ilə narsisizmi ayırır: özünü sevmək xəstə eqosentrizm deyil, insanın özünə yönəltdiyi sağlam şəfqətdir. Narkissos əfsanəsini yenidən şərh edir: gənc yalnız özünü gördüyü üçün su əksinə uzanıb itir, amma bu hekayə həm də «insandan çiçəyə dəyişim», daha böyük bütövün hissəsi olmaq hekayəsidir. Bu mənada mərhəmətli özünü sevmək «sağlam narsisizm»dir, başqalarına bağlanmağın əsasıdır. Rumi sitatı «uçan quşlar düşərkən qanad alırlar» ideyanı gücləndirir.
«Yaxşı pis var olduğu üçün var» bölməsində Joe həmin axşam Lisaya zəng edir, Lisa çılpaq, qırmızı qalstuk geyib onu qarşılayır; Joe qalstukun pudra ilə korlandığına hirslənir. Müəllif Lisanın hər kəs tərəfindən sevilmək, hətta rədd edənlərin təsdiqini qazanmaq istəyindən danışır (Konfutsi: «kənddəki yaxşı insanların sevməsi yetərlidir»). Yəhudi xalq hekayəsi — şəhərə gələn səyyahdan «haradan gəlmisiniz, orada necə insanlar yaşayır?» soruşan qoca — keçmişin indiyə təsirini göstərir. Müəllif belə nəticə çıxarır: «yaxşı» və «pis» insanlar yoxdur, yaxşılıq və pislik fərqli dərəcələrdə insanlar vasitəsilə ötürülür; Joe həm «xəsis», həm də Lisaya 24 yaşında sürpriz doğum günü verən eyni Joe-dur. Leonardo da Vinçi hekayəsi (İsa üçün model olan gənc illər sonra Yəhuda üçün model olur) bu ikiliyi göstərir.
«Bütövlük axtarışı» bölməsi Joe-nun uşaqlıq travmasını izah edir: anası o dörd yaşında ikən evi tərk edib, o iki ev arasında yaşayıb, həmişə «bütün» olmaq üçün başqası ilə birləşməyə ehtiyac duyub. Müəllif Platonun «Ziyafət»indən Aristofanın hermafrodit əfsanəsini xatırladır: insanlar bir vaxtlar iki cinsi özündə birləşdirirmiş, Zevs onları ikiyə bölüb, hər yarı itmiş bütövü axtarır. Lakin sevgi birləşmək deyil: Joe-nun istəyi Lisa ilə olmaq yox, onunla birləşmək idi, Lisa isə bunu «psixoloji yamyamlıq» kimi yaşayır. Hamiləlik dövründəki qarışıq vəziyyət, «keçid əşyaları» (yumşaq oyuncaq, telefon) və böyüklərin də bu əşyalara bağlanması bu düşüncəni tamamlayır. Üslub isti, söhbətlidir; zəif tərəfi odur ki, mifoloji və fəlsəfi sitatlar çox, tövsiyələr isə ümumi olur.
- Hər hissə klinik hekayə ilə başlayır, sonra mif, fəlsəfə və hikmət sözləri ilə genişlənir
- Müəllif öz müşahidələrini Konfutsi, Lao-tszı, Rumi, Platon kimi mənbələrlə birləşdirir
- Başlıqlar qısa aforizm şəklindədir və oxucunu istənilən yerdən oxumağa imkan verir
- Ton mehriban, mühakiməsiz və söhbət üslubundadır
Sevgi, yetkinlik və mənəvi inkişaf haqqında psixiatr yazısı, müəllifin özü də sitat gətirir
Sevginin öyrənilən bir sənət olduğunu izah edən klassik
Gündəlik həyatda ruhun qayğısı haqqında, kitabda sitat gətirilən müəllif
Bu hissə iki əks ucu göstərməklə bitir: bir tərəfdə Joe kimi birləşmək, bütün qalmaq istəyən, ayrılığa dözməyən, digər tərəfdə Lisa kimi uşaqlıqdan öyrəndiyi qaçış reaksiyası ilə münasibətlərdən qaçan. Müəllif nəticə çıxarır ki, hər iki mövqe geçmişin təkrarıdır; amma insanlar böyüyür, dəyişir və Herakleitin sözü ilə «eyni çaya iki dəfə girmək olmaz». Sonra o, münasibətsizlik modelinə — bəzi yaradıcı insanların yaxın əlaqədən qaçmasına — keçir.
Problem görürsünüzsə bizə yazın. Nəşriyyat, müəllif, hüquq sahibi və ya sadəcə oxucu — fərqi yoxdur. Bu icmalda təlif hüququ baxımından problemli bir şey varsa, icmal yazarı saytın qaydalarını pozubsa, yaxud sadəcə təklifiniz və ya iradınız varsa, hey@kitabdanevar.com ünvanına yazın. Məsələni məhkəməyə aparmadan, öz aramızda həll etmək istəyirik: müraciəti 48 saat ərzində araşdırır, lazım gələrsə icmalı düzəldir və ya tamamilə silirik.
