Maksimum Nailiyyət

Kitabın ən güclü hissəsi, bəlkə də, Treysinin öz hekayəsidir. 1944-cü ildə Kanadada, daim «buna pulumuz çatmır» deyən bir ailədə doğulan müəllif özünü açıq şəkildə «uğursuz» uşaq kimi təsvir edir: məktəbdən qovulub, son ildə yeddi fəndən altısından kəsilib, ilk işi kiçik bir oteldə qab yumaq olub. Taxta zavodlarında, meşə kəsimində, quyu qazmada işləyib, 23 yaşında hələ də ferma işçisi kimi anbarda samanın üstündə yatıb. Bu səmimi etiraflar sonrakı vədlərə müəyyən etibar qazandırır: müəllif «oturub nəzəriyyə uyduran» adam kimi deyil, bu yolu keçmiş adam kimi danışır.

Girişdə Treysi bütün sistemin əsas metaforasını təqdim edir: həyat şifrəli qıfıl kimidir, sadəcə rəqəmlər daha çoxdur. Doğru rəqəmləri doğru ardıcıllıqla çevirsən, qıfıl açılır — başqaları uğura necə çatıbsa, onu təkrarlasan, eyni nəticəni alarsan. Müəllif iyirmi beş ildə iyirmi min saatdan çox oxuduğunu, 1981-ci ildə «Uğurun daxili oyunu» seminarını qurduğunu, bunun sonradan «Phoenix» seminarına çevrildiyini danışır. Bu hissə həm də bir az reklam kimi səslənir: kitab boyu seminar məzunlarının «möcüzəvi» nəticələrinə tez-tez istinad olunur.

Birinci fəslin mərkəzində «uğurun yeddi tərkib hissəsi» dayanır: zehni rahatlıq, sağlamlıq və enerji, sevgi dolu münasibətlər, maliyyə azadlığı, dəyərli məqsədlər və ideallar, özünü tanıma və şəxsi kamillik. Treysi zehni rahatlığı «ən yüksək insani dəyər» adlandırır və maraqlı bir fikir irəli sürür: xoşbəxtlik təbii halımızdır, onu qazanmaq deyil, qorxu, qəzəb, şübhə, günahkarlıq kimi mənfi emosiyaları aradan qaldırmaq lazımdır. Dini tərbiyə aldığı üçün öz xoşbəxtliyini məqsəd qoymağın ona uzun müddət «eqoist» göründüyünü də etiraf edir.

Fəsil praktik alətlərlə doludur: «sıfırdan düşünmə» (hər vəziyyətə yenidən başlaya bilsəydin, nəyi fərqli edərdin?), «dağın zirvəsindən düşünmə» (ideal həyatını ətraflı təsəvvür et) və münasibətlərin keyfiyyətini ölçmək üçün sadə bir test — iki insanın birlikdə nə qədər güldüyü. Maliyyə hissəsində «pul bütün pisliklərin kökü deyil, pulsuzluqdur» deyir və əhalinin 80%-nin pul qayğısı ilə yaşadığını iddia edir. Bu rəqəmlərin mənbəyi göstərilmir; kitabın ümumi zəif cəhəti də budur.

Fəslin sonunda Treysi sonrakı 11 fəsli qısaca təqdim edir və burada kitabın bəzi problemli tərəfləri görünür: 6-cı fəsildə «istənilən məqsədə çatmağa imkan verən» «superşüur» vəd olunur, 12-ci fəsildə isə «əsrlərin sirri». Bu cür dil müasir oxucuya «Sirr» tipli kitabları xatırladır. Kiçik bir detal da diqqət çəkir: seminar iştirakçısının hekayəsində marafonun uzunluğu 26,4 mil kimi verilib (əslində 26,2 mildir) — kitabın faktlara münasibətinin kiçik bir göstəricisi.

Buna baxmayaraq, birinci fəslin sonundakı tapşırıq — «əvvəlcə nəyin sənin üçün doğru olduğuna qərar ver, sonra nəyin mümkün olduğuna» — həqiqətən faydalıdır. Kitab ingilis dilində sadə, aydın cümlələrlə yazılıb və asan oxunur. Motivasiya janrını sevənlər üçün bu, Treysinin ən əhatəli və əsas əsəridir; skeptik oxucular üçün isə praktik tapşırıqları götürüb vədləri kənara qoymaq ən ağıllı yanaşma olar.

• Avtobioqrafik hekayə ilə praktik sistem birləşdirilib
• Hər fəslin sonunda tətbiq tapşırıqları
• Seminar iştirakçılarından çoxlu nümunələr və anekdotlar
• Sadə, aydın dil, qısa abzaslar