Stres Yönetimi: Başarıya Ulaşmak İçin Etkili Stratejiler
Uyğundur
- Gündəlik stresi, narahatlığı və təzyiqi azaltmaq üçün praktik üsullar axtaranlara
- Koqnitiv-davranış terapiyası yanaşmasını sadə dilə və tapşırıqlarla öyrənmək istəyənlərə
- Rəhbərlərə, HR mütəxəssislərinə və iş yerində stresi azaltmaq üçün siyasət hazırlayanlara
Uyğun deyil
- Dərin klinik və ya elmi araşdırma axtaranlara: kitab praktik özünəkömək üslubundadır
- Qısa sürətli «stresi 5 dəqiqəyə azaldan» formul axtaranlara: kitab sistemli məşqlər tələb edir
- Ağır psixoloji böhran yaşayanlara: kitab terapiyanı əvəz etmir
Giriş kitabın «özünəkömək» yanaşmasını izah edir: oxucu stres əlamətlərini tanımağı, özü üçün necə stres yaratdığını başa düşməyi və sonra özü üzərində tətbiq edə biləcəyi stres azaltma texnikalarını öyrənir. Müəlliflər Stephen Palmer və Cary Cooper açıq xəbərdarlıq edir: diaqnozsuz fiziki və ya psixoloji əlamətləriniz varsa ailə həkiminə müraciət edin; texnika sizi narahat edirsə, onu tətbiq etməyin; çox yüksək stres yaşayırsınızsa həkim və ya psixoloq kimi mütəxəssisə müraciət edin. Hər fəslin sonunda oxucunun faydalı texnikaları qeyd etməsi üçün yer var və oxucudan əvvəlcə öz məqsədlərini yazması istənir.
1-ci fəsil stresin tərifi ilə başlayır: «təzyiq qəbul etdiyiniz başa çıxma bacarığınızı aşdıqda stres yaranır». Stresi yalnız son tarix kimi xarici təzyiq yox, həm də vəziyyətin əhəmiyyətli və ya qorxulu olduğuna və onun öhdəsindən gələ biləcəyinizə inam tetikləyir. Təzyiq və stres arasında fizioloji fərq də var: stres yaşayanların qanında hormon səviyyəsi yalnız gərginlik yaşayanlardan yüksəkdir. Doğru miqdarda təzyiqlə «optimal» halda olursunuz — səmərəli, yaradıcı, qərarlı, ayıq, canlı; çox təzyiq narahatlığa və tükənməyə, çox az təzyiq isə darıxmaya və depressiyaya aparır. «Birinin təzyiqi başqasının stresidir.»
Müəlliflər stresin bədəlini göstərir: stres soyuqdəymədən sonra işə getməmənin əsas səbəblərindən biri kimi göstərilir və İngiltərə sənayesinə ildə 17 milyard funtdan çoxa başa gəldiyi təxmin edilir; stres ürək tutması, yüksək təzyiq, xora, diabet, xərçəng və depressiya kimi xəstəliklərlə əlaqələndirilir. Oxucudan keçən həftəni xatırlayıb diaqramda yerini müəyyən etməsi istənir (Məşq 2): stresli, rahat, darıxmış, yorğun idinizmi? Stres idarəsinin açarı iş yükünüz ilə şəxsi optimal sahəniz arasında tarazlıq qurmaqdır.
Fəsil «Kəskin iş stressindən sonra reabilitasiya» adlı real vaka ilə bitir: dövlət qulluqçusu protestant iş əxlaqı ilə böyüyüb, on il yüksək standartlarla işləyib; 1996-cı ilin fevralında yeni və çətin vəzifəyə irəli çəkilmə, şəxsi münasibətdə çətinlik birləşdi və sinir böhranı keçirdi, üç ay psixiatriya xəstəxanasında qaldı, sonra tədricən işə qayıtdı (həftədə iki gün, sonra üç, dörd, beş), yeni gerçəkçi gözləntilərlə. Müəlliflər buradan çıxarır: inanclarımız stresi qidalandırır, yetkin kimi onlara meydan oxuya və dəyişə bilərik.
- Hər fəsil qısa izah, anket, məşq və xülasə qutusu ilə qurulub
- Real vaka (kamu personeli) nəzəriyyəni oxucuya yaxınlaşdırır
- Şəkil 1.1-də təzyiq və performans əlaqəsi diaqramla göstərilir
- Müəlliflər oxucudan öz məqsədlərini yazmasını və hər fəsildən sonra qeyd etməsini istəyir
Koqnitiv-davranış üsullarını gündəlik həyata tətbiq edən məşhur praktik kitab
Stresin bioloji tərəfini populyar dildə izah edən elmi kitab
Stresə münasibəti dəyişməyi təklif edən başqa baxış
Oxunan hissənin sonunda müəlliflər vaka tədqiqatını təhlil edirlər: protestant iş əxlaqı, «sərt tətbiq olunan yüksək standartlar» stresi artırır; həmin şəxs ailə və dostlardan, psixoloji məsləhətçidən aldığı dəstəklə tədricən işə qayıdıb və əvvəlki gerçəkçi olmayan gözləntilərini dəyişib. Bundan sonrası bu rəyin dairəsindən kənardadır.
Problem görürsünüzsə bizə yazın. Nəşriyyat, müəllif, hüquq sahibi və ya sadəcə oxucu — fərqi yoxdur. Bu icmalda təlif hüququ baxımından problemli bir şey varsa, icmal yazarı saytın qaydalarını pozubsa, yaxud sadəcə təklifiniz və ya iradınız varsa, hey@kitabdanevar.com ünvanına yazın. Məsələni məhkəməyə aparmadan, öz aramızda həll etmək istəyirik: müraciəti 48 saat ərzində araşdırır, lazım gələrsə icmalı düzəldir və ya tamamilə silirik.
