Bir İnsan Yetiştirmek
Uygun
- Ödül-ceza düzeninden yorulup çocukla çatışmayı azaltmanın yollarını arayan ebeveynlere
- Sabah hazırlığı, ödev ve ekran kavgası gibi sık tekrarlanan günlük tartışmalara bakışını değiştirmek isteyenlere
- Öğretmen, eğitimci ve çocuklarla çalışan diğer yetişkinlere
Uygun değil
- Ödül ve ceza sistemiyle çocuk yetiştirmeye inananlara: kitap bu yaklaşımı reddeder
- Kısa ve hazır reçete arayanlara: kitap hikâye ve uzun açıklamalarla kurulur
- Ciddi davranış bozukluğu olan çocuğun ailesine: kitap profesyonel desteğin yerini tutmaz
Giriş ebeveynin temel ikilemini koyar: çocuğun kim olduğunu kabul etmek ve aynı zamanda onun «Gerçek Dünya»nın akademik, sosyal ve davranışsal beklentilerini idare etmesine yardım etmek. Greene ebeveyn-çocuk çatışmalarının çoğunun bu denge bozulduğunda ortaya çıktığını belirtir. Kitabın iki hedefi vardır: çocukla ilişkinin iyi gitmesi ve aynı zamanda insan doğasının olumlu yanlarını — empati, dürüstlük, işbirliği, bakış açısı edinme, fikir ayrılıklarını çatışmasız çözme — beslemek.
Yazar kendinden söz eder: ergenlik çağında iki çocuk babası ve yirmi beş yılı aşkın klinik psikologdur, binlerce çocukla (aileler, okullar, psikiyatri koğuşları, hapishaneler) çalışmıştır. İlk kitabı «Zor Çocuk»ta anlattığı «İşbirliğine Dayalı ve Proaktif Çözümler» (CPS) yaklaşımını bu kitapta tüm çocuklara uygular; «tipik» ve «zorlayıcı» çocuklar arasında çok büyük fark yoktur, hepsinin ihtiyacı aynıdır. Hikâyeler gerçek çocuk ve ebeveynlerden esinlenmiştir, bölümler dönüşümlü olarak kız ve erkek çocukları gösterir.
1. bölüm geniş bir tarihsel tabloyla açılır: çocuklar eskiden soyun devamı ve çiftlik işleri için dünyaya getirilirdi, «güçlü haklıdır, baba en iyisini bilir» geçerliydi. Şimdi çocuklar «gerçek insanlar» ve bunu biliyorlar. Pek çok ebeveyn serbestlikle otoriterlik arasındaki «balçıklı alan»da çamura saplanıyor: çocuğunun bağımsız olmasını ama kötü seçim yapmamasını, sert olmamayı ama saygısız olmamasını, bağırmamayı ama dinlenmeyi istiyor. Greene yanıtlar: «Diktatörlük Krallığı ile Enayi Vilayeti arasında balçıklı bir alan yok — bu bir ortaklık ve en önemli malzemesi güçten çok işbirliği».
Yazar iddia eder: ebeveyn çocukla doğduğu andan itibaren işbirliği yapar (ağladığında nedenini anlamaya çalışır, geribildirime göre değiştirir). İşbirliğine dayalı ortaklık ebeveyni otorite olmaktan çıkarmaz, ama «eski moda» otorite değil, etkilemeyi seçen otorite olur: ebeveynin en çok istediği kontrol değil, etkidir. Bölüm Denise adlı yalnız annenin sabah sahnesiyle biter: üç çocuk (Hank, Nick, Charlotte), yarım kahvaltı, birbirine dil uzatma, köpeğin maması, telaşlı bağırışlar. Denise «neden her sabah böyle olmak zorunda?» diye düşünür.
- Her bölüm bir ailenin hikâyesiyle açılır; kuram örnekten sonra gelir
- Greene soru-cevaplarla («İşbirliğine dayalı ortaklık mı? Çocuğumla mı? Gerçekten mi?») okurun direncini önceden söyler
- Bölümler dönüşümlü olarak kız ve erkek çocukları gösterir, anne ve baba figürleri de değişir
- Yazar tarihsel bakışı (çocukların statüsü) kısaca verir ve çağdaş ebeveynin kafa karışıklığını onunla açıklar
Aynı yazarın CPS modelini zorlayıcı davranışları olan çocuklar için geniş anlatan temel kitabı
Aynı modelin okul ortamına uygulanmasını anlatan kitap
Çocukla iletişim için uygulamalı diyalog örnekleri veren ünlü ebeveynlik kitabı
Okunan kısmın sonunda Denise çocuklarını — kızını, iki oğlunu — okula yollar, herkesin keyfi kaçmıştır, Nick köpek mamasının konduğu kaseden yemeği reddeder; Denise sonunda normalden birkaç dakika geç yola çıkar ve neden her sabahın böyle olması gerektiğini merak eder: «Hiç daha kolay geçmeyecek miydi?» Bundan sonrası bu incelemenin kapsamı dışındadır.
Bir sorununuz varsa bize yazın. Yayınevi, yazar, hak sahibi ya da sadece okuyucu — fark etmez. Bu incelemede telif hakkı açısından sorunlu bir şey varsa, inceleme yazarı sitenin kurallarını ihlal etmişse, ya da sadece bir öneriniz ya da şikayetiniz varsa, hey@kitabdanevar.com adresine yazın. Meseleyi mahkemeye taşımadan, kendi aramızda çözmek istiyoruz: başvuruyu 48 saat içinde inceliyor, gerekirse incelemeyi düzeltiyor ya da tamamen kaldırıyoruz.
