Şeytanın Ulduzu
Uyğundur
- Harri Hole seriyasını izləyən və «Prens» xəttinin davamını gözləyən oxuculara
- Detektiv süjetindən əlavə, asılılıq və özünüməhv mövzusunun ciddi işləndiyi romanları axtaranlara
- Kriminalistik detalları (güllə yanığı, qan laxtalanması, səhnə təhlili) sevən polisiya oxucularına
Uyğun deyil
- Seriyaya bu kitabla başlamaq istəyənlərə — Ellen Gjelten və Vaaler xətti əvvəlki kitablar bilinmədən yarımçıq qalır
- Qətl səhnələrinin açıq təsvirinə həssas olan oxuculara
- Sürətli, yüngül «bir oturuma» detektiv axtaranlara — ilk fəsillər ağır və təfərrüatlıdır
Nesbö romanı qeyri-adi bir kadrla açır: tavandakı sızıntının 1898-ci ildə tikilmiş evin döşəməsindən, divar suvağından və köhnə qəzet səhifələrindən keçərək aşağı mərtəbədəki qazana damlaması. Bu uzun, demək olar ki, kinematoqrafik «su yolu» həm evin yüz illik tarixini — divara hörülmüş qadın əfsanəsini, iskələdən yıxılan ustanı — danışır, həm də oxucunu gözlənilməz bir detala hazırlayır: qaynayan suda yumurta parçalarına bənzəyən qan laxtaları. Açılış ustalıqla qurulub, amma səbirsiz oxucunu da sınağa çəkir.
Detektiv hissəsi başlayanda Nesbö polis idarəsinin yay boşluğundan istifadə edir: şöbənin yarısı məzuniyyətdədir, rəis Bjarne Möller növbə siyahısında barmağını gəzdirərək çarəsizcə iki bir-birinə düşmən adamı eyni işə göndərir. Bu, süjetin mərkəzi gərginliyini qurur: qətl istintaqı əslində iki müstəntiq arasındakı gizli müharibənin fonudur. Tom Vaaler qüsursuz, sakit və idarəedicidir, Harri isə tərli, sərxoş, burnunda yara ilə gəlir.
Cinayət yerinin təsviri Nesbönün güclü tərəfidir. Harri sərxoş olsa da, Beate Lönnlə birlikdə güllə yarasının ətrafındakı yanıq izlərindən atəş məsafəsini və bucağını çıxarır, kəsilmiş barmağın qanaxma miqdarından onun qurban hələ sağ ikən kəsildiyini anlayır. Bu səhnələr soyuq, dəqiq və inandırıcıdır; müəllif oxucuya ipucu vermək əvəzinə, dedektiv düşüncəsinin necə işlədiyini göstərir.
Romanın əsl ağırlığı isə Harrinin özündədir. Rakellə münasibəti dağılıb, Ellen Gjelten işindəki israrı onu paranoyaya sürükləyib, yeganə şahid ifadəsindən imtina edib və polis rəisi onu «Hole–Vaaler işi» ilə hədələyib. Nesbö alkoqolizmi romantikləşdirmir: tör-töküntülü mənzil, qusma, yaddaş boşluqları, bar saatlarını avtomatik xatırlayan beyin — hamısı çılpaq və xoşagəlməz təsvir olunur. Möllerin «Rakel və işin sənin hər şeyin idi» sözləri kitabın emosional mərkəzidir.
Kursivlə verilən qısa monoloqlar — qatilin öz səsi — mətnə soyuq bir ikinci qat əlavə edir. «Susuz qalmışlara su» ilə başlayan bu parçalar oxucuya qatilin Harrini izlədiyini hiss etdirir və romanın «kim izləyir, kim izlənir» sualını erkən qoyur. Eyni zamanda qəzet redaksiyasındakı Rocer Gjendem fəsli kimi yan xətlər şəhərin yay letarqiyasını, sensasiya axtaran mətbuatı və cəmiyyətin kənarında qalan narkoman qardaşı kimi incə sosial detallarla zənginləşdirir.
Türkcə tərcümə ümumən axıcıdır və redaktə xətaları (Møller adının «M0İler» kimi yazılması, bəzi hərf səhvləri) diqqətli oxucunu narahat edə bilər. Buna baxmayaraq, ilk 15% seriyanın ən güclü açılışlarından birini təqdim edir: həm polisiya kimi, həm də çöküş ərəfəsində olan bir insanın portreti kimi.
- Suyun evin tarixindən keçərək damlaması ilə açılan kinematoqrafik prolog
- Fəsillər «Cümə. Yumurta», «Cümə. Su» kimi gün və açar söz başlıqları ilə qurulub — ritm yaradır
- Qatilin kursivlə verilən qısa daxili monoloqları ikinci baxış bucağı açır
- Kriminalistik detallar dəqiq və inandırıcıdır, dedektiv məntiqi addım-addım göstərilir
Harri Hole seriyasının üçüncü kitabı, Ellen Gjelten və «Prens» xəttini başladan roman — saytımızda icmalı var
Eyni Skandinav qaranlığı, qadınlara qarşı zorakılıq və yaralı müstəntiq obrazı
Camilla Loenin göz qapağının altından tapılan beşguşəli qırmızı almaz — «şeytan ulduzu» — qatilin imzasıdır. Silah — nömrəsi silinmiş Glock 23 — lavabonun altındakı zibil qabında tapılır, və Beate bunun son vaxtlar Osloda müsadirə edilən silahlarla eyni tip olduğunu deyir; bu da oxucunu yenidən «Prens» silah şəbəkəsinə yönəldir. Harri isə iddia edir ki, bu iş onun deyil.
Paralel olaraq keçmiş açılır: Harrinin yeganə şahidi Roy Kvinsvik son anda ifadəsindən imtina edib, Kriposun rəisi onu hədələyib, Möller isə işdən çıxarılma sənədini imzalayıb — yalnız polis rəisinin məzuniyyətdən qayıdıb imzalamasını gözləyir. Üç həftəlik bu «ölü zona»da Harri işə qayıdır. Hissənin sonunda Vilhelm Barli adlı qəribə bir adam arvadı Lisbetin iki saat əvvəl yaxınlıqdakı mağazaya gedib qayıtmadığını bildirir — ikinci qurbanın kölgəsi.
Problem görürsünüzsə bizə yazın. Nəşriyyat, müəllif, hüquq sahibi və ya sadəcə oxucu — fərqi yoxdur. Bu icmalda təlif hüququ baxımından problemli bir şey varsa, icmal yazarı saytın qaydalarını pozubsa, yaxud sadəcə təklifiniz və ya iradınız varsa, hey@kitabdanevar.com ünvanına yazın. Məsələni məhkəməyə aparmadan, öz aramızda həll etmək istəyirik: müraciəti 48 saat ərzində araşdırır, lazım gələrsə icmalı düzəldir və ya tamamilə silirik.
