Kitabda Nə Var? Kitabda Nə Var?
Görünüş
Bizə qoşul
Kitabda nə var? Müzakirə Haqqımızda
Azərbaycan ✓ English Русский Türkçe
← İcmallar
Qeyri-bədii

Tanrıların Parmak İzleri

Azərbaycanca: Tanrıların Barmaq İzləri (Fingerprints of the Gods)
Graham Hancock
İcmal: Rafel Əlizadə13 Oktyabr 20261 dəq oxunuş
Oxunan ilk hissədə kitab sual-cavab quruluşu ilə qurulub: Piri Reis və Oronteus Finaeus xəritələrindən başlayıb Peru miflərinə keçir. Ən güclü tərəfi səyahət reportajı kimi canlı yazılması, Nazca üzərindən uçuş təsviri və xəritə, sxemlərlə zənginləşdirilməsidir. Ən zəif tərəfi odur ki, xəritə və mif iddiaları əsasən başqa müəlliflərə (Hapgood, Posnansky) söykənir, alternativ izahlar «ortodoks» deyərək kənara qoyulur. Elm tərəfindən qəbul edilməyən alternativ tarix kitabıdır; maraqlı oxunur, lakin sübut kimi yox, fərziyyə kimi.
Bu kitab kimə uyğundur?
Uyğundur
  • Qədim abidələrə, itmiş sivilizasiya fərziyyələrinə və «alternativ tarix» kitablarına maraq göstərən oxuculara
  • Səyahət reportajı üslubunda, şəkilli və canlı yazılmış populyar elmi-fantastik əsərləri sevənlərə
  • Arxeoloji və geofizik fərziyyələrin ortodoks izahlarla necə toqquşduğunu görmək istəyənlərə
Uyğun deyil
  • Arxeologiya və tarixi akademik mənbələrlə öyrənmək istəyənlərə
  • İddiaları yoxlanılmadan qəbul etməyə meylli oxuculara: kitab ilkin sübut standartını yerinə yetirmir
  • Qısa oxu axtaranlara: kitab 600 səhifədən çoxdur
Oxucular necə qiymətləndirir
Oxunaqlılıq 3.5/5 Orta
Dərinlik 3.0/5 Orta
Praktik məsləhətlər 1.6/5 Az
40 nəfər səs verib
Qədim xəritələr və Virakoça əfsanəsi: ilk beş fəsil
Oxunub: giriş və birinci hissənin «Antarktida xəritələri», «boylam» fəsilləri, ikinci hissənin əvvəli — Nazca xətləri və İnka mifləri (təxminən s. 41–79) — kitabın təxminən 6%-i. Qalan hissələr oxunmayıb.

Hancock əsas tezisini xəritələrdən başlayır: Piri Reis (1513), Oronteus Finaeus (1531), Mercator və Buache xəritələri Antarktidanı buzdan azad şəkildə göstərir və müəllifə görə bu, ancaq buz örtüyü formalaşmazdan əvvəl, təxminən e.ə. 13 000–4000 arasında hazırlanmış mənbələrdən köçürülə bilərdi. Müəllif Charles Hapgoodun yer qabığının sürüşməsi nəzəriyyəsinə söykənir, Ross dənizi dibindən çıxarılmış çöküntülərin e.ə. 4000-dən əvvəl «mülayim şərait»i göstərdiyini xatırladır və nəticə çıxarır: tarixdən əvvəl qlobal xəritə çəkən naməlum bir sivilizasiya olub.

Üçüncü fəsildə «boylam» məsələsi qurulur: dəqiq boylamı ölçmək üçün Harrisonun XVIII əsr xronometri lazım idi, halbuki Dulcert, Zeno, Ibn Ben Zara portolanlarının və Piri Reis xəritəsinin boylamları «mümkünsüz» dəqiqlikdədir. Müəllif buna sferik triqonometriya, Merkator tipli proyeksiyalar və MIT-dən Richard Strachanın, ABŞ Hərbi Hava Qüvvələrinin xəritəçilərinin rəylərini əlavə edir; «itmiş riyaziyyatçılar» ifadəsi ilə qədim, qabaqcıl dünya elminin izləri olduğunu iddia edir. Bu bölmədə arqumentlər Hapgoodun işlərinə söykənir və müstəqil yoxlama göstərilmir.

İkinci hissə Hancockun özünün Perudakı səyahəti kimi qurulub: Nazca xətləri üzərində təyyarə ilə uçuş, heyvan fiqurları (kolibri, hörümçək, meymun, kondor), düz xətlər, Maria Reichenin ölçmələri və Pitluganın Orion hizalanması fərziyyəsi. Müəllif «yadplanetlilərin eniş zolağı» fikrini rədd edir, lakin xətlərin yaşını və məqsədini naməlum adlandırıb Amazonda yaşayan nadir hörümçək növünün təsvirini «qeyri-adi» sayır.

Beşinci fəsildə İnka mifologiyası: Virakoça («Dəniz köpüyü») — saqqallı, ağ dərili, uzun paltarlı «yad», Cuzco’dakı Coricancha məbədində heykəli olan tanrı. Müəllif onu Müqəddəs Bartolomey və Tomas təsvirləri ilə müqayisə edir, İnkaların ispanları qayıdan Virakoça sandığını yazır. Mətn əfsanələri tarixi dəlil kimi təqdim edir; sənədli mənbə ilə fərziyyə eyni tonda verilir.

Oxu təcrübəsi
  • Kitab səyahət reportajı və araşdırma üsulunu birləşdirir; müəllif abidələri öz gözü ilə görüb təəssüratlarını yazır
  • İddialar «necə izah etməli?» sualı ilə qurulur və alternativ izahlar «ortodoks» deyilərək qənaətbəxş sayılmır
  • Mənbələrə çoxlu istinad var (qeydlər və biblioqrafiya 540-cı səhifədən başlayır), amma bir çox mənbə kənar və ya tənqidə məruz qalmış nəzəriyyələrdir
  • Fotoşəkillər, xəritələr və sxemlər mətni zənginləşdirir
  • Mif və əfsanələr tarixi sübut kimi, fərziyyə isə sübut tonunda təqdim olunur
Məzmun xəbərdarlığı
Kitab alternativ tarix və ya pseudo-arxeologiya kimi tanınır: qabaqcıl itmiş sivilizasiya, Antarktida və yer qabığı yerdəyişməsi iddiaları arxeoloqlar və geofiziklər tərəfindən qəbul edilmirMüəllifin özü girişdə bəzi alimlərin Tiwanaku haqqında fikir birliyini (29 radiokarbon nümunəsi) qəbul etdiyini yazır, lakin ona zidd mövqeyi müdafiə edirBu qeydlər kitabın iddialarını təsdiq etmək üçün deyil, oxucunu xəbərdar etmək üçün verilib; iddialar müstəqil mənbələrlə yoxlanmalıdır
Bunu sevdinsə
Chariots of the Gods?Erich von Däniken

Qədim abidələr haqqında başqa bir məşhur alternativ tarix kitabı

Fantastic ArchaeologyStephen Williams

Pseudo-arxeoloji iddiaların niyə elmi cəhətdən tutarsız olduğunu izah edən tənqidi araşdırma

SapiensYuval Noah Harari

İnsanlığın tarixinə akademik çərçivədən yazılmış populyar baxış

Spoyler
Bu hissə necə bitir?
⚠️ Virakoça kimlərin ilhamı idi?

Oxunan hissənin sonunda Hancock And xalqlarının mifologiyasında eyni uzun boylu, saqqallı, açıq dərili müdrik fiqurun müxtəlif adlarla təkrarlandığını yazır və fəslin sonunda sual qoyur: «Virakoçalara ilham verənlər kimlər idi?». Sual açıq qalır və kitabın sonrakı hissələrinə ötürülür.

Məsuliyyət. Bu icmal onu yazan müəllifin şəxsi qiymətləndirməsidir və məsuliyyəti ona aiddir. «Kitabda Nə Var?» platforma kimi icmalın məzmununa görə cavabdeh deyil. Əsərin bütün hüquqları müəllifinə və nəşriyyatına məxsusdur; qapaq şəkli yalnız tanıtma məqsədilə istifadə olunur.

Problem görürsünüzsə bizə yazın. Nəşriyyat, müəllif, hüquq sahibi və ya sadəcə oxucu — fərqi yoxdur. Bu icmalda təlif hüququ baxımından problemli bir şey varsa, icmal yazarı saytın qaydalarını pozubsa, yaxud sadəcə təklifiniz və ya iradınız varsa, hey@kitabdanevar.com ünvanına yazın. Məsələni məhkəməyə aparmadan, öz aramızda həll etmək istəyirik: müraciəti 48 saat ərzində araşdırır, lazım gələrsə icmalı düzəldir və ya tamamilə silirik.
Sən necə dəyərləndirirsən?
Bu icmal sənə qərar verməkdə kömək etdi?
Rəylər · 0
Bənzər kitablar
İcmal
Roman sarsıdıcı bir səhnə ilə açılır: əczaçılıq tələbəsi, 21 yaşlı Asya hamilə olduğu üçün atası və qardaşı tərəfindən köhnə dəmiryolu stansiyasında «namus» adına öldürülmək üzrədir, onu isə uşağı ola bilməyəcəyini həmin gün öyrənmiş dülgər Ömer Asaf bir sözlə xilas edir: «Onunla evlənərəm». Məcburi nikah janrının tanış qəlibləri — soyuq ər, sərt qayınana, zorla bağlanan ailə — burada kiçik əyalət şəhərinin real ictimai problemi ilə birləşir; amma üçüncü şəxsdən yazılmış nəsr yerlərdə melodramatik və təkrarçıdır.
3.4 / 5
İcmalAytən Həsənova
Asya

Asya

Meryem Soylu · Roman
İcmal
Jo Owenin liderlik bacarıqları üzrə təxminən doxsan qısa fəslə bölünmüş praktik dərsliyi. Oxunan giriş və ilk dörd bacarıqda ən güclü tərəf qısa, canlı və praktik üslubdur: hər bacarıq bir-iki səhifəyə sığır və xırda nümunələrlə (itfaiyəçi, məktəb müdiri, sələmçi) dəstəklənir. Zəif tərəfi bəzi məsləhətlərin ümumi görünməsi və menecment ədəbiyyatında tanış olan fikirlərə əsaslanmasıdır. Yeni menecerlər və öz liderlik üslubunu tapmaq istəyənlər üçün rahat istinad kitabıdır.
3.7 / 5
İcmalCavid Mehdiyev
Liderlik Becerileri El Kitabı

Liderlik Becerileri El Kitabı

Jo Owen · Qeyri-bədii
İcmal
Şamanizmin nə olduğuna dair rəqabətli elmi tərifləri (Eliade, Hamayon, sovet etnoloqları) və şamanlığın necə "seçildiyini" qısa, sıx bir formada təqdim edən populyar-akademik bir bələdçi — dərin monoqrafiya deyil, amma mövzuya ilk səmimi giriş kimi işlək.
3.8 / 5
İcmalCavid Mehdiyev
Şamanizm — Ruh ile Bedenin Keşfi

Şamanizm — Ruh ile Bedenin Keşfi

Taymas Elemes · Qeyri-bədii
İcmal
1960-cı illərin Dorset kəndində ilk sevgi, itki və bir qətl məhkəməsini üç zaman xəttində hörən, həm romantik dram, həm də sonuna qədər gərginliyi saxlayan sirr romanı kimi işləyən, ustalıqla qurulmuş və təsirli bir debüt.
4.2 / 5
İcmalTürkanə Əliyeva
Yaralı Topraklar

Yaralı Topraklar

Kler Lesli Holl · Roman
Esc — bağla · ↵ — aç
Mətn